Een wonder van digitale archeologie: hoe kunstmatige intelligentie een verloren gezang uit het oude Mesopotamië reconstrueerde.
Oude kleitablet, nieuwe technologie
Wat eeuwenlang niet meer was dan een gebroken kleitablet, is dankzij kunstmatige intelligentie omgevormd tot een klankrijke echo uit het oude Mesopotamië. Een team van wetenschappers en taalkundigen, ondersteund door AI-specialisten, heeft met behulp van geavanceerde algoritmen een eeuwenoude hymne uit Babylon gereconstrueerd — een lofzang die al meer dan 3.000 jaar stil was.
De hymne stond gedeeltelijk gegraveerd op een kleitablet dat in het British Museum ligt opgeslagen. De tekst was ernstig beschadigd, met veel ontbrekende tekens en fragmenten. Voor menselijke onderzoekers bleek het tot nu toe onmogelijk om het geheel te reconstrueren. Maar een AI-model, getraind op tienduizenden spijkerschriftteksten, wist de leemtes te interpreteren en het patroon van de literaire vorm te herkennen.
Een verloren stem uit het verleden
De hymne zelf is een religieuze tekst, vermoedelijk opgedragen aan Ishtar, de Babylonische godin van liefde en oorlog. In poëtische zinnen bezingt het de kracht van de godin, en roept het haar op tot bescherming en voorspoed. Wat deze vondst bijzonder maakt, is niet enkel de inhoud, maar vooral het feit dat een dergelijke reconstructie met menselijke kennis alleen niet mogelijk was geweest.
Volgens betrokken onderzoekers is dit "digitale filologie" op zijn best — een nieuwe manier van omgaan met ons erfgoed, waarbij technologie niet alleen ondersteunt, maar daadwerkelijk geschiedenis herschrijft.
Tussen wetenschap en poëzie
Een opmerkelijk detail is dat de gereconstrueerde hymne niet louter als tekst gepresenteerd werd. Muziekexperts hebben geprobeerd de toonzetting te benaderen op basis van bekende Babylonische toonladders en ritmes, met als resultaat een zangstuk dat nu zelfs is ingezongen. Zo wordt een verloren lied uit de oudheid niet enkel gelezen, maar ook gehoord.
De toekomst van het verleden
Deze doorbraak is meer dan een technologische stunt. Het illustreert hoe AI niet alleen de toekomst vormt, maar ook het verleden opnieuw toegankelijk maakt. Experts verwachten dat er nog duizenden beschadigde teksten uit het Nabije Oosten op deze manier kunnen worden 'geheeld'.
Wat begon als een verzameling brokstukken in een museumkast, is nu een sprankelend stuk poëzie geworden — en een bewijs dat met de juiste technologie, zelfs de stemmen uit het verre verleden weer kunnen spreken.
![]() |
Rediscovery of Babylon epic poem is a reason to cheer AIArtificial intelligence has brought an ancient literary treasure back to life |