Van cv-scan tot loonbeslissing — AI in HR is niet zonder risico

De opmars van AI bij personeel

AI sluipt steeds verder de afdelingen van personeels- en HR-teams binnen. Volgens recent onderzoek waagt een groeiend aantal bedrijven zich aan automatisering van personeelsprocessen. Vooral bij de werving — vacatureteksten schrijven, cv’s screenen, kandidaten rangschikken — wordt AI het vaakst ingezet.

Maar het blijft niet bij werving. Bedrijven gebruiken AI nu ook om het “gedrag” en functioneren van werknemers te monitoren: interne communicatie, agenda’s, doelstellingen, samenwerkingen, alles wordt in kaart gebracht. Zo kan AI helpen bij het managen van het personeelsbestand, talentontwikkeling, efficiëntie en planning.

The use of AI in the Workplace What are the implications for employers of the implementation of the EU AI Act and what are the challenges and opportunities around the use of AI in the workplace

Efficiëntie met (grote) kanttekeningen

HR-teams zien in AI een manier om tijd en kosten te besparen, processen te stroomlijnen en data-gedreven beslissingen te nemen.

Toch waarschuwen experts dat AI niet foutloos is. AI-systemen “hallucineren” — dat wil zeggen: ze kunnen klinken alsof ze juiste beslissingen nemen, maar fouten maken. Dat maakt het riskant om HR-taken zoals prestaties, promoties of loon enkel door AI te laten beslissen. Vaak is menselijk toezicht nodig om gevolgen voor werknemers te voorkomen.

Privacy, vertrouwen en ethiek op de proef

Wanneer AI toegang krijgt tot interne communicatiesystemen, agenda’s en prestaties, rijzen fundamentele vragen over privacy en vertrouwen. Werknemers kunnen zich bekeken of gecontroleerd voelen — wat hun welzijn, motivatie en psychologisch comfort onder druk zet.

Bovendien waarschuwen onderzoekers voor het gevaar van bevooroordeelde beslissingen: AI-systemen kunnen onrechtvaardig discrimineren op basis van afkomst, leeftijd, geslacht of andere kenmerken, vooral als de onderliggende data zelf al vertekend is. 

Regulering en regelgeving: het moet menselijk blijven

In België én Europa is het belangrijk om niet alleen te kijken naar technologische mogelijkheden, maar ook naar wetgeving rond databescherming, privacy en arbeidsrecht. Vooral sinds de nieuwe EU AI Act in voege is, moeten bedrijven heel zorgvuldig omgaan met AI in de werkcontext.

Experts hameren erop dat AI in HR enkel verantwoord kan worden ingezet met duidelijke richtlijnen, transparantie, menselijk toezicht en waarborging van rechten van werknemers — anders dreigen knelpunten op het gebied van ethiek, vertrouwen en eerlijkheid.

Conclusie: Veel potentieel — maar voorzichtigheid geboden

AI belooft HR-afdelingen efficiënter, slimmer en data-gedreven te maken. Maar de transitie moet zorgvuldig verlopen. Waar data, vertrouwen en mensenrechten samenkomen, is er ruimte voor fouten — en die kunnen ingrijpend zijn voor werknemers.

Bedrijven én HR-professionals doen er goed aan om AI te zien als hulpmiddel, niet als vervanger van menselijke oordeelsvorming. Transparantie, ethiek en menselijk toezicht zijn cruciaal om de beloftes van AI waar te maken — zonder de sociale en persoonlijke kosten uit het oog te verliezen.