Begin 2026 zijn er in de Verenigde Staten twee ogenschijnlijk tegenstrijdige waarheden over generatieve AI. Iedereen gebruikt het, maar bijna niemand vertrouwt het echt. Met ChatGPT als absolute koploper in de App Store gebruiken meer dan een miljard mensen wekelijks een van de grote AI-platformen. Op de werkvloer neemt het gebruik snel toe, zo blijkt uit onderzoek van Gallup.
Toch overheerst scepsis. Enquêtes van Pew Research Center tonen dat Amerikanen zich meer zorgen maken dan dat ze enthousiast zijn. Volgens een peiling van YouGov zou 68 procent van de Amerikanen een AI nooit zelfstandig namens hen laten handelen zonder elke stap te controleren.
Tech Companies Love Using This Tiny Symbol. It’s More Insidious Than You Think.No, chatbots aren’t magic—but this symbol makes you think they are. |
Het probleem zit niet alleen in de beloftes
De oorzaak van die AI-malaise wordt vaak gezocht bij overdreven marketingpraat of grootse uitspraken van techleiders als Sam Altman of Satya Nadella. Of bij het ongemakkelijke besef dat pensioenen inmiddels leunen op het succes van Nvidia.
Maar volgens deze analyse zit het probleem dieper — en subtieler. Het zit in de knoppen waarop we klikken. In het bijzonder: het fonkelende icoontje dat AI-functies aanduidt.
De opmars van de ‘sparkle’
Vierpuntige sterretjes, vervormde diamanten, vaag etherische vonkjes — vrijwel elke AI-functie wordt vandaag aangekondigd met een variant van hetzelfde symbool. Google was waarschijnlijk de trendsetter. De ‘sparkle’ dook al in de jaren 2010 op en is inmiddels onlosmakelijk verbonden met Google Gemini.
Ook bij Adobe Firefly, in Zooms AI Companion en in talloze andere tools is het icoon alomtegenwoordig. Zelfs ChatGPT gebruikt het af en toe bij functies om tekst te herschrijven. Overal fluistert het icoon: hier gebeurt iets bijzonders.
Magie als ontwerptaal
Dat is geen toeval. “De sparkle suggereert magie,” zegt een UX-wetenschapper van Santa Clara University. In mythes en folklore is magie zelden neutraal: ze verleidt, belooft en verhult risico’s. Door dit symbool te kiezen, sturen bedrijven niet alleen gebruikers, maar ook ontwikkelaars in hun denken over AI.
Bij Canva heet een functie zelfs expliciet Magic Media. En volgens een ingenieur bij Cisco is dat precies de bedoeling: het icoon moet staan voor superintelligentie, automatisering en inzicht. Voor magie dus.
Het gevaar van te veel zachtheid
De sparkle is vriendelijk, licht en ambigu. Ze past bij alles: van het schrijven van een essay tot het genereren van deepfake-beelden of misleidende zoekresultaten. Maar juist die zachtheid is problematisch.
“Niet elke digitale ervaring moet prettig zijn,” stelt de UX-expert. Soms zijn frictie en waarschuwingen nodig. Denk aan een opvallend symbool dat ook gevaar suggereert. Maar zulke signalen ontbreken bij generatieve AI. Het fonkelende icoon belooft hemelse krachten, zonder te wijzen op mogelijke misbruikscenario’s.
Nog geen universele AI-taal
Opmerkelijk genoeg is de sparkle nog niet eens voor iedereen duidelijk. Onderzoek van de Nielsen Norman Group toont dat in 2024 nog 17 procent van de gebruikers dacht dat het icoon simpelweg ‘opslaan’ of ‘favoriet maken’ betekende. Niet vreemd: het lijkt verdacht veel op een ster, een symbool dat 73 procent van de mensen met favorieten associeert.
Toch wint de sparkle terrein. Zoek je op “AI” in iconenbibliotheken zoals The Noun Project, dan domineren fonkelende varianten het resultaat.
Een icoon met blijvende impact
Optimisten zien in de sparkle het toekomstige equivalent van het Wi-Fi-symbool: een visuele snelkoppeling naar iets onzichtbaars maar alledaags. Alleen is AI geen signaalsterkte die je in megabytes kunt meten. Het werkt — of het faalt.
En precies daar schuilt de kracht én het risico. Want zelfs als een AI-tool vandaag teleurstelt, blijft de belofte hangen. Wie weet, fluistert de sparkle, schuilt er achter deze knop toch nog echte magie.
