De nieuwe realiteit: Amerikaanse werknemers en AI-gedreven baanverlies

Hoe flexibel is de Amerikaanse arbeidsmarkt in het AI-tijdperk?

In het hart van het Amerikaanse debat over kunstmatige intelligentie staat niet alleen de vraag welke banen AI zal veranderen — maar wie er écht klaar is om daarmee om te gaan. Een nieuw onderzoek van The Brookings Institutionmet medeauteurs Sam Manning, Tomás Aguirre, Mark Muro en Shriya Methkupally biedt een genuanceerd beeld van de capaciteit van Amerikaanse werknemers om zich aan te passen aan mogelijke baanveranderingen door AI-technologieën. 

Measuring US workers’ capacity to adapt to AI-driven job displacement | Brookings There is both broad resilience and concentrated pockets of potential vulnerability in the U.S. labor market when it comes to AI job displacement. https://www.brookings.edu

AI-blootstelling ≠ automatisch ontslag

Veel analyses kijken uitsluitend naar de blootstelling van beroepen aan AI — dat wil zeggen: hoe waarschijnlijk het is dat AI bepaalde taken kan overnemen. Brookings benadrukt echter dat blootstelling alleen niet genoeg zegt over de werkelijke gevolgen voor werknemers. Belangrijke factoren zoals spaargeld, leeftijd, vaardigheden en lokale arbeidsmarktkansen bepalen in hoeverre iemand een baanverlies kan opvangen en een nieuwe carrière kan opbouwen. 

Meer dan 26 miljoen werknemers staan er relatief sterk voor

Van de ongeveer 37,1 miljoen Amerikanen met een hoge blootstelling aan AI-technologieën, toont onderzoek dat circa 26,5 miljoen ook een bovengemiddelde adaptieve capaciteit hebben — ofwel kenmerken die hun helpen om te schakelen naar andere functies of rollen als hun huidige baan verandert. Denk aan hoogopgeleide professionals met brede vaardigheden, financiële buffers en sterke netwerken. 

Deze groep vindt zich vooral in technische, leidinggevende en gespecialiseerde posities, waar de verwachting is dat AI taken herverdeelt maar niet automatisch banen wegneemt. 

Maar: miljoenen werknemers zijn kwetsbaar

Tegelijkertijd blijft een aanzienlijk deel — zo’n 6,1 miljoen werknemers (±4,2%) — in een zwakkere positie. Deze groep combineert hoge AI-blootstelling met een lage adaptieve capaciteit, wat betekent dat ze waarschijnlijk meer moeite zullen hebben bij baanverlies en overstap naar ander werk. 

Deze werknemers zitten vooral in administratieve en klerikale functies. Ze hebben vaak beperkte financiële reserves, minder overdraagbare vaardigheden en wonen in regio’s met minder dynamische arbeidsmarkten, wat de kansen op een soepele heroriëntatie belemmert. 

Vrouwen zijn onevenredig geraakt

Een opvallende bevinding: rond 86% van de kwetsbare groep bestaat uit vrouwen. Dit weerspiegelt de samenstelling van bepaalde administratieve en ondersteunende functies die traditioneel door vrouwen worden bekleed, maar ook dat deze rollen vaak minder kansen bieden voor doorgroei als automatisering toeneemt. 

Regioverdeling: kleine steden & universiteitssteden

De analyse laat bovendien zien dat kwetsbare werknemers relatief vaker voorkomen in kleinere metropolen, universiteitssteden en middelgrote regio’s, vooral in het Midwesten en de Mountain West van de Verenigde Staten. Dit benadrukt hoe regionale arbeidsmarktdynamiek samenhangt met adaptieve capaciteit. 

Wat betekent dit voor beleid?

Het Brookings-onderzoek roept beleidsmakers op om niet alleen te kijken naar technologie-risico’s, maar ook naar wie daadwerkelijk de grootste lasten draagt als de arbeidsmarkt verandert door AI. Focus op trainingsprogramma’s, sociaal vangnet en regionale arbeidsmarktstrategieën wordt belangrijker dan ooit om de transitie rechtvaardig te laten verlopen.