Hoe onderzoekers biodiversiteit in kaart willen brengen met kunstmatige intelligentie
In het weelderige, eeuwig groene tropische regenwoud van Panama spelen computerwetenschap en klassieke entomologie samen een pioniersrol. Wetenschappers van het gerenommeerde Mila – het Québec Artificial Intelligence Institute zijn daar met een internationaal team entomologen (insectendeskundigen) om een revolutionair nieuw platform te testen: Antenna, een AI-gestuurde technologie die automatisch biodiversiteit registreert en nieuwe soorten detecteert.
In het hart van het regenwoud: Camera’s en algoritmes
In een regio die tot de meest biodiverse ter wereld behoort, zetten de onderzoekers automatische camera-vallen op die ’s nachts insecten aantrekken met fel licht. De camera’s nemen continu foto’s van alles wat op het scherm verschijnt — vooral nachtvlinders en motten — en sturen deze beelden door naar de Antenna-platformsoftware.
Daarna nemen machine-learning-algoritmes het over: ze herkennen afzonderlijke insecten, classificeren ze visueel en vergelijken ze met bestaande referentiedatabanken. Het resultaat? Een geautomatiseerde, schaalbare manier om soorten te inventariseren zonder dat een expert elke foto met de hand hoeft te bekijken.
Waarom dit baanbrekend is
Volgens de onderzoekers zijn miljarden insectensoorten nog steeds onbekend voor de wetenschap — mogelijk wel vijf keer meer dan wetenschappelijk beschreven soorten. Deze enorme, ongedocumenteerde biodiversiteit staat onder druk door klimaatverandering en menselijke activiteit, maar er zijn simpelweg niet genoeg taxonomen (soortenspecialisten) om alles handmatig te classificeren.
Antenna gebruikt daarom computerzicht om het tempo van ontdekking aanzienlijk te versnellen. In plaats van maanden of jaren per gebied te besteden, kan AI binnen weken een enorme hoeveelheid gegevens verwerken en mogelijke nieuwe soorten signaleren.
Wat het team in Panama tot nu toe heeft gevonden
Een eerste test in het Panamese nevelwoud leverde een schat aan data op: duizenden foto’s vol motten en nachtvlinders, met een indrukwekkende variëteit aan vormen, patronen en kleuren. De onderzoekers hopen dat deze beelden niet alleen nieuwe soorten onthullen, maar ook ecologische patronen blootleggen die cruciaal zijn voor behoudsstrategieën.
Veranderen van manier van werken
Waar traditionele biodiversiteitsmonitoring afhankelijk is van steriele laboratoria en handmatige identificatie, opent Antenna de deur naar real-time, grootschalige observatie in het veld. Door combinaties van camera’s, sensoren en AI-modellen te gebruiken, kunnen ecologen en beleidsmakers beter geïnformeerde beslissingen nemen om kwetsbare ecosystemen te beschermen.
Antenna PlatformAI-Enabled Detection And Classification Of Insects At Scale |
Het project wordt inmiddels wereldwijd gebruikt en uitgebreid, met toepassingen die verder reiken dan alleen soortontdekking — bijvoorbeeld het detecteren van invasieve soorten of plaaginsecten in landbouwgebieden.
Slotgedachte: Van foto’s naar behoud
Het team in Panama benadrukt dat dit slechts het begin is. De combinatie van menselijke expertise en kunstmatige intelligentie kan het fundamentele begrip van biodiversiteit transformeren, en uiteindelijk helpen bij het beschermen van enkele van de meest kwetsbare ecosystemen op aarde.









