Het is een herkenbaar verlangen in de moderne kantoorjungle: de wens om productiever te zijn, meer uren in een dag te proppen of om op magische wijze op twee plekken tegelijk te zijn. Kunstmatige intelligentie (AI) lijkt die droom nu waar te maken. AI-assistenten nemen in hoog tempo administratieve taken over, zoals het versturen van e-mails, het inplannen van vergaderingen en het samenvatten van ellenlange notities. De populariteit ervan is gigantisch. Zo trok de AI-assistent OpenClaw, die zelfstandig berichten naar collega’s en vrienden kan sturen, in januari maar liefst twee miljoen bezoeken in één week tijd. AI-ontwikkelaar Anthropic verwacht bovendien dat hun nieuwste algemene assistent, Claude Cowork, de huidige favoriet Claude Code snel in populariteit zal overtreffen. Maar achter deze blinkende gevel van efficiëntie schuilt een keerzijde.
De realiteit van de 'AI-oppas'
In plaats van de werkdruk te verlichten, zorgen deze slimme assistenten juist voor meer stress en burn-outs. Shona Ghosh, senior tech-redacteur bij Bloomberg News, besprak dit fenomeen onlangs met presentatrice Christina Ruffini tijdens de uitzending van Bloomberg This Weekend. Ze wees op de ervaringen van software-engineer Victor Dibia van Microsoft. Hij was een van de eersten die experimenteerde met de AI-assistent van Anthropic om codes te schrijven en te corrigeren. Dibia dacht dat het delegeren van taken aan de AI te vergelijken zou zijn met het aansturen van een junior techneut—een ideale manier om tijd vrij te maken.
De praktijk bleek echter weerbarstig. Dibia merkte dat hij zijn ogen niet meer van het scherm kon houden. Hij was constant bezig met het 'babysitten' van de AI, uit angst dat hij de controle zou verliezen over wat de assistent in zijn afwezigheid had uitgespookt. De software activeerde volgens hem simpelweg verslavend gedrag. Het uitbesteden van werk zorgde er niet voor dat hij het rustiger kreeg; het veranderde hem in een afgeleide manager die constant achter de feiten aanliep. Naar eigen zeggen voelde hij zich de dirigent van een orkest, maar werd hij de helft van de tijd door zijn eigen instrumenten meegesleurd.
Diagnose: 'AI Brain Fry'
Wetenschappers en onderzoekers hebben inmiddels een naam voor dit mentaal uitputtende proces: 'AI brain fry' (gefrituurde AI-hersenen). Adviesbureau BCG deed in januari onderzoek onder bijna 1.500 fulltime Amerikaanse werknemers bij grote bedrijven. Wat bleek? Het overzien en controleren van kunstmatige intelligentie is mentaal de meest belastende taak die er is. Hoewel AI de burn-outcijfers kan verlagen door saaie, repetitieve klusjes over te nemen, zorgt de combinatie van een alsmaar groeiende werkstapel én de verantwoordelijkheid om de AI-tools te managen juist voor extreme mentale vermoeidheid.
Voor bedrijven is AI een te verleidelijke productiviteitsdriver om te negeren. De technologie is er en gaat niet meer weg. Maar voor de werknemers die aan het front staan en dagelijks met deze systemen moeten werken, ligt er een nieuwe uitdaging: zij zullen heel snel harde grenzen moeten leren stellen aan hun digitale 'hulpen'.
