ChatGPT verschuift wereldwijd van vragen stellen naar werk uitvoeren
Kunstmatige intelligentie lijkt een nieuwe fase binnen te gaan. Waar ChatGPT aanvankelijk vooral werd gebruikt als een digitale vraagbaak, zetten steeds meer mensen de technologie in om daadwerkelijk iets te maken, te analyseren of af te werken. Nieuwe wereldwijde gebruikscijfers van OpenAI laten zien dat de chatbot langzaam maar zeker evolueert van gesprekspartner naar praktisch werkinstrument.
Voor het eerst brengt OpenAI daarbij gedetailleerde gegevens per land naar buiten. Die geven niet alleen een beeld van waar ChatGPT het snelst groeit, maar ook van wat mensen ermee doen. Daaruit komt een opvallend patroon naar voren: AI wordt internationaler, visueler en ouder.
Van vragen naar doen: hoe de wereld ChatGPT aan het werk zetOntdek hoe mensen en organisaties AI inzetten om ideeën sneller om te zetten in concrete resultaten. |
Op het werk moet ChatGPT vooral iets dóén
Het verschil tussen professioneel en privégebruik wordt steeds duidelijker. Wie ChatGPT tijdens het werk opent, zoekt niet noodzakelijk alleen naar een antwoord. De AI moet steeds vaker een concrete taak uitvoeren.
Dat kan gaan van een tekst herschrijven en softwarecode produceren tot gegevens analyseren, informatie structureren of een bruikbaar document samenstellen. Volgens de gegevens zijn mensen op het werk wereldwijd meer dan twee keer zo geneigd om ChatGPT te gebruiken voor het uitvoeren van een taak of het creëren van iets dan wanneer ze de dienst buiten hun professionele omgeving gebruiken.
Privégebruik blijft daarentegen sterker gericht op ontdekken. Mensen stellen vragen, zoeken uitleg en proberen onderwerpen beter te begrijpen. Op kantoor verschuift de nadruk veel nadrukkelijker naar productie.
Daarmee verandert ook de rol van generatieve AI. De technologie zit niet langer alleen vóór het werkproces, als hulpmiddel om informatie te verzamelen, maar schuift steeds verder ín het werkproces zelf.
Van digitale vraagbaak naar gereedschapskist
Die ontwikkeling past in een bredere verschuiving binnen de AI-markt. De eerste generatie chatbots draaide grotendeels rond conversatie: een gebruiker stelde een vraag en kreeg een antwoord.
Inmiddels wordt van AI veel meer verwacht. Een gebruiker kan bijvoorbeeld ruwe notities laten omzetten in een rapport, een dataset laten onderzoeken, software laten aanpassen of verschillende bronnen laten verwerken tot een eerste bruikbaar resultaat.
De grens tussen "vragen" en "doen" vervaagt daardoor. Dat is vooral op de werkvloer belangrijk. Een systeem dat alleen informatie verstrekt, concurreert in zekere zin met een zoekmachine. Een systeem dat zelfstandig een deel van een taak kan uitvoeren, begint meer op digitale arbeid te lijken.
Meer dan één miljard gebruikers geven een nieuw beeld
De schaal waarop die ontwikkeling plaatsvindt, maakt de cijfers extra interessant. OpenAI spreekt inmiddels over meer dan één miljard mensen die ChatGPT gebruiken.
Voor de nieuwe analyse wordt gekeken naar berichten afkomstig van individuele accounts binnen de Free-, Go-, Plus- en Pro-abonnementen. Zakelijke accounts van organisaties vormen dus niet de kern van deze dataset.
Juist daardoor ontstaat een beeld van hoe AI zich via individuele gebruikers over de wereld verspreidt. Het gaat niet uitsluitend om grote ondernemingen die complete AI-strategieën uitrollen. Studenten, zelfstandigen, werknemers, ondernemers en consumenten ontdekken ieder op hun eigen manier waarvoor ze de technologie kunnen inzetten.
De wereldwijde AI-kloof wordt kleiner
Een tweede opvallende ontwikkeling speelt zich af op de wereldkaart. Landen die aanvankelijk achterliepen bij de adoptie van ChatGPT beginnen hun achterstand in te halen.
Vooral delen van Latijns-Amerika, Oceanië en Afrika lieten in het tweede kwartaal van 2026 relatief sterke groei zien. Peru, Uruguay en Costa Rica maakten bijvoorbeeld opvallende sprongen in de wereldwijde ranglijst van ChatGPT-gebruik per inwoner. Noord-Amerika en Europa blijven ondertussen verder groeien, maar het zwaartepunt van de adoptie wordt minder exclusief.
Dat is een belangrijk signaal. Nieuwe digitale technologieën verspreiden zich historisch vaak eerst door rijke, sterk gedigitaliseerde markten. Pas daarna volgen andere regio's. Bij generatieve AI lijkt die tweede golf inmiddels duidelijk op gang te komen.
ChatGPT wordt steeds minder een tekstmachine
Tegelijk verandert wat gebruikers onder een chatbot verstaan. Tekst blijft belangrijk, maar afbeeldingen en andere media rukken snel op.
Multimediagebruik is volgens de gegevens inmiddels de snelst groeiende categorie binnen ChatGPT. Wereldwijd heeft 7,8 procent van de berichten betrekking op het genereren, analyseren of ophalen van multimedia. Praktisch advies, schrijven en informatie zoeken blijven grotere categorieën, maar multimedia wint gedurende 2026 voortdurend terrein.
De introductie van nieuwe beeldmogelijkheden speelt daarin een belangrijke rol. Wanneer een AI niet alleen kan schrijven, maar ook beelden kan maken, foto's kan onderzoeken en visuele informatie kan verwerken, groeit automatisch het aantal situaties waarin gebruikers de technologie kunnen inzetten.
Latijns-Amerika loopt voorop met beeld
Opvallend genoeg is die visuele revolutie niet overal even sterk. Vooral Latijns-Amerikaanse gebruikers blijken enthousiast over multimedia. In landen als Brazilië en Colombia heeft inmiddels meer dan één op de tien berichten aan ChatGPT betrekking op multimedia.
Dat maakt de regio interessant als voorloper van een mogelijk bredere ontwikkeling. De chatbot van de toekomst hoeft immers helemaal niet hoofdzakelijk uit tekst te bestaan. Gebruikers kunnen steeds vaker schakelen tussen schrijven, spreken, kijken, analyseren en creëren.
De klassieke lege tekstbalk verandert zo langzaam in een universele interface voor digitale creatie.
Ook 35-plussers ontdekken ChatGPT massaal
Nog een belangrijk signaal komt uit de leeftijdscijfers. Generatieve AI werd aanvankelijk sterk geassocieerd met studenten, jonge professionals en technologisch nieuwsgierige early adopters. Dat beeld begint te kantelen.
In vrijwel ieder onderzocht land nam het aandeel berichten van gebruikers ouder dan 35 jaar toe. Over een periode van twaalf maanden steeg hun aandeel wereldwijd met ongeveer vijf procent. In Europa gaat die verschuiving op sommige plaatsen nog sneller. In Frankrijk en Tsjechië groeide het aandeel berichten van 35-plussers in één jaar met meer dan tien procentpunten. Bijna driekwart van de Europese landen liet zelfs een bovengemiddelde stijging zien.
De cijfers moeten wel met enige voorzichtigheid worden gelezen: de leeftijdsanalyse is uitsluitend gebaseerd op gebruikers die zelf hun leeftijd aan het platform hebben doorgegeven. Toch wijst de algemene richting erop dat ChatGPT steeds minder het exclusieve terrein van jonge gebruikers is.
AI wordt een alledaagse technologie
Dat bredere leeftijdsprofiel kan uiteindelijk belangrijker blijken dan spectaculaire benchmarkresultaten van nieuwe AI-modellen. Technologie wordt immers pas echt maatschappelijk invloedrijk wanneer mensen stoppen haar als bijzondere technologie te beschouwen. Smartphones, zoekmachines en sociale media doorliepen ooit een vergelijkbare ontwikkeling. Eerst waren ze nieuw en opvallend, daarna werden ze vanzelfsprekend.
Met generatieve AI lijkt iets vergelijkbaars te gebeuren.
Een werknemer die een rapport laat samenvatten, een ondernemer die afbeeldingen voor een campagne laat maken of iemand die een ingewikkeld onderwerp laat uitleggen, denkt uiteindelijk minder na over het onderliggende AI-model. Het resultaat wordt belangrijker dan de technologie erachter.
Van zoeken naar produceren
Daarmee tekent zich een grotere verandering af in de manier waarop mensen met computers omgaan.
Het internet leerde gebruikers jarenlang om informatie te zoeken. Zoekmachines maakten het mogelijk om binnen enkele seconden websites, documenten en antwoorden te vinden. Generatieve AI voegt daar een volgende laag aan toe: informatie hoeft niet alleen gevonden te worden, maar kan onmiddellijk worden verwerkt tot iets nieuws.
Een vraag kan veranderen in een analyse. Losse gegevens kunnen een rapport worden. Een beschrijving kan veranderen in een afbeelding. Een idee kan uitgroeien tot softwarecode of een eerste werkbaar concept. Dat verklaart waarom juist professioneel gebruik zo interessant is. Op de werkvloer wordt de economische waarde van AI uiteindelijk niet bepaald door het aantal vragen dat werknemers stellen, maar door hoeveel bruikbaar werk ermee kan worden gerealiseerd.
De volgende AI-groeigolf komt van buiten de early adopters
De nieuwe cijfers suggereren bovendien dat de volgende fase van de AI-revolutie niet noodzakelijk wordt gedragen door dezelfde mensen en landen die de eerste golf hebben aangevoerd.
Nieuwe regio's halen hun achterstand in. Oudere gebruikersgroepen groeien. Multimedia opent toepassingen die verder gaan dan schrijven en programmeren. En professionele gebruikers verwachten steeds vaker dat een chatbot niet alleen uitlegt wat er moet gebeuren, maar daadwerkelijk helpt om het uit te voeren. Dat maakt de ontwikkeling van ChatGPT misschien minder een verhaal over een chatbot en meer een verhaal over een nieuwe algemene computerinterface.
De vraag aan AI verandert daardoor ongemerkt. Niet langer alleen: "Wat weet je hierover?" Steeds vaker wordt het: "Kun je dit voor me maken?" En precies die verschuiving, van vragen naar doen, zou weleens kunnen bepalen hoe snel AI werkelijk onderdeel wordt van het dagelijkse werk.
