Kunstmatige intelligentie boekt de laatste tijd spectaculaire resultaten in abstracte wetenschappen. Toch is er een groot verschil tussen het doorrekenen van complexe formules en het daadwerkelijk begrijpen van wiskunde. In een boeiend gesprek tussen Lisha Li van durfkapitalist a16z en Daniel Litt, universitair hoofddocent wiskunde aan de Universiteit van Toronto, wordt de balans opgemaakt: wat kunnen de beste AI-modellen van dit moment wél, en wat missen ze nog?
Indrukwekkende bewijzen, maar zonder intuïtie
Litt erkent dat recente doorbraken ronduit indrukwekkend zijn. Zo slaagde AI er autonoom in om een oplossing te vinden voor een variant van het bekende Erdős-afstandsprobleem. AI-modellen kunnen gigantische zoekruimtes doorspitten, bekende technieken combineren en berekeningen uitvoeren op een snelheid waar mensen niet aan kunnen tippen.
Maar wiskunde is volgens Litt veel meer dan alleen het oplossen van een vergelijking of het leveren van een formeel bewijs:
- Geen theoretisch inzicht: AI bouwt geen nieuwe overkoepelende theorieën; het combineert bestaande patronen.
- Ontbreken van intuïtie: Een wiskundige kiest op gevoel welke richting veelbelovend is. AI zoekt simpelweg alle opties af.
- De verkeerde vragen stellen: De grootste wiskundige vooruitgang komt door het stellen van de juiste nieuwe vragen, niet alleen door het beantwoorden van oude raadsels.
Het gevaar van uitgebesteed denkwerk
De integratie van AI in het wetenschappelijk onderzoek brengt volgens de experts ook risico's met zich mee. Wanneer AI-modellen op grote schaal worden ingezet om artikelen te schrijven, dreigt er een inflatie van academische publicaties.
Veel fundamenteler is de vraag wat er gebeurt als onderzoekers de kern van het denkproces gaan uitbesteden. AI moet dienen om het menselijk denken te verdiepen, niet om het te vervangen.
De menselijke factor behouden
De discussie reikt uiteindelijk verder dan de wiskunde alleen. Terwijl machines steeds beter worden in intellectueel en analytisch werk, staan we als maatschappij voor een uitdaging: hoe zorgen we ervoor dat mensen zelf scherp blijven en hun denkvermogen blijven ontwikkelen?
AI kan fungeren als een krachtige rekenpartner, maar de vonk van intuïtie en de keuze voor de juiste koers blijven vooralsnog voorbehouden aan het menselijk brein.
